ادخ مان هب
هدش رشتنم شرازگ نامزاس هتیمک
لاس رد تشادهب یناهج 2017
ناونع تحت :
REPORT OF THE COMMISSION ON ENDING CHILDHOOD OBESITY IMPLEMENTATION PLAN: EXECUTIVE SUMMARY
زوجم تحت یسراف هخسن CC BY-NC-SA 3.0
رد تسا سرتسد .
The Farsi version is available under the CC BY-NC-SA 3.0 licence
« نایاپ دروم رد هتیمک شرازگ هب نداد
نارود یقاچ یکدوک
یتایلمع حرط :
ییارجا هصلاخ
»
نیمجرتم :
روپ نمهب هملس رتکد یمولظم دمحم دیس رتکد ،1
یرفعجاباب شوایس رتکد ،3،2 5،4
امسا رتکد یمظاک
6
1 - ریش ،زاریش یکشزپ مولع هاگشناد ،ییاذغ مولع و هیذغت تاقیقحت زکرم ، هیذغت مولع یصصخت یارتکد ناریا ،زا
.
2 - یصصخت یارتکد تشادهب
، ییاذغداوم مولع و هیذغت تاقیقحت زکرم ،
،ییاذغ ریش یکشزپ مولع هاگشناد ،زاریش ،زا
ناریا .
3 - ، ییاذغداوم تشادهب یصصخت یارتکد هورگ
،ییاذغ داوم یفیک لرتنک و تشادهب مولع و هیذغت هدکشناد
هاگشناد ییاذغ
،زاریش ،زاریش یکشزپ مولع ناریا
.
4 -
،هیذغت مولع یصصخت یارتکد زاریش ،زاریش یکشزپ مولع هاگشناد ،ییاذغ مولع و هیذغت تاقیقحت زکرم
، ناریا .
5 - ،هیذغت مولع یصصخت یارتکد کشزپ مولع هاگشناد ، ییاذغ مولع و هیذغت هدکشناد ، ینیلاب هیذغت هورگ
ناریا ،زاریش ،زاریش ی .
6 - ریش ،زاریش یکشزپ مولع هاگشناد ، ییاذغ مولع و هیذغت تاقیقحت زکرم ،هیذغت مولع یصصخت یارتکد ناریا ،زا
.
راشتنا لاس :
2019
دروم رد هتیمک شرازگ
هب نداد نایاپ یقاچ یکدوک نارود
یتایلمع حرط :
ییارجا هصلاخ
یمارگ ناگدنناوخ هجوت لباق
روپ نمهب هملس رتکد ناتسبات 1398
، یاتسار رد ییاه تسایس نتفرگ رظن رد
.تسا هتفای شیازفا ناکدوک نیب رد یا هظحلام لباق روط هب هتشذگ ههد رد یقاچ عویش و عماج تروص هب ات تسا هتفرگ رارق فلتخم یاه تلود و نارگشهوژپ تاقیقحت تیولوا رد یکدوک نارود رد یقاچ زا یریگشیپ
و ناکدوک تملاس هب هجوت تیمها هب هجوتاب .دوش ذاختا رثوم ییاه یریگ میمصت دهاوش رب ینتبم تامادقا بلاغ رد و دنم ماظن دیتاسا هیلک یارب شرازگ نیا هب ناسآ یسرتسد روظنم هب رگید یوس زا و ییوس زا یسیلگنا نابز هب شرازگ نیا لصا نیلانآ راشتنا هرهب تابجوم روکذم شرازگ همجرت اب ات میدش نآرب ناریا رد ناکدوک تملاس هزوح رد تملاس ماظن نانکراک و نایوجشناد و تاکن ، شرازگ لصا یاوتحم یراد تناما و تقادص تیاعر اب ات هدش یعس همجرت نیا رد .میروآ مهارف ار نآ رتشیب و رتهب یریگ اب مزلا یگنهامه ماجنا و یناهج تشادهب نامزاس زا یمسر زوجم ذخا زا سپ .ددرگ هئارا مهف لباق و هداس ینادرگرب اب بلاطم
REPORT OF THE
-شرازگ همجرت راک ،زاریش یکشزپ مولع هاگشناد هیذغت تاقیقحت زکرم یشهوژپ تنواعم
COMMISSIONONENDINGCHILDHOODOBESITYIMPLEMENTATIONPLAN:EXECUTIVE
یم هام زا (یدلایم 2017لاس رد هدشرشتنم)
SUMMARYهدشن داجیا (
WHO) یناهج تشادهب نامزاس طسوت همجرت نیا هک تسا رکذ هب مزلا .دیسر مامتا هب هام 1زا سپ و عورش 2019
REPORT OF THE COMMISSION ON ENDING
]" یسیلگنا یلصا هخسن همجرت تقد ای یاوتحم لوئسم
WHO.تسا
تشادهب نامزاس :ونژ [
CHILDHOOD OBESITY IMPLEMENTATION PLAN: EXECUTIVE SUMMARYزوجم هرامش . تسین . [2017] ؛یناهج
This translation was not created by the World Health
.دشاب یم
CC BY-NC-SA 3.0شرازگ نیا یسراف هخسن
Organization (WHO). WHO is not responsible for the content or accuracy of this translation. The original English edition “[REPORT OF THE ]COMMISSION ON ENDING CHILDHOOD OBESITY IMPLEMENTATION PLAN: EXECUTIVE SUMMARY Geneva: World Health Organization;[2017]. Licence:
CC BY-NC-SA 3.0 IGO shall be the binding and. ”authentic edition
فیراعت و تاغل تسرهف
هیامن هدوت یندب
= نزو ( مرگولیک /)
روذجم دق ( رتم )
1 : هلاقمرد 1 تمسق لوا هعومجم Convention on the rights of the child, Treaty Series, 1577:3(1989):باتک
، کی کدوک
درف ریز 18 لاس تسا
، رگم هکنیا قبط ینوناق هک یارب کدوک لامعا یم دوش
، نس تیرثکا رتدوز لصاح دوش . نامزاس تشادهب یناهج
، رناوجون ا دارفا نیب
نس 10 ات 19 لاس فیرعت یم دیامن . هدمع ناناوجون رب ساسا فیرعت نس روحم هعومجم Convention on the rights of the childباتک
کدوک
دنتسه و رتمک زا 18 لاس نس دنراد .
2 http://www.who.int/mediacentre/factsheets/fs394/en/.:
3 http://www.who.int/childgrowth/standards/technical_report/en/..
4 http://www.who.int/nutrition/publications/growthref_who_bulletin/en/. . ینحنم
یاه دیدج اب یاهدرادناتسا دشر
کدوک ریز 5
WHOلاس و هدودحم ی هیصوت هدش یارب یقاچ و هفاضا نزو نلااسگرزب رد 19 هلاس اه تقباطم .دراد نیصصختم فاکش رد ینحنم یاه دشر ار رپ هدومن دنا
و بسانم نیرت عجرم یارب هورگ ینس 5 ات 19 لاس ار مهارف هدومن دنا .
لیدعت
BMIهدش یارب
،نس درادناتسا هدش
یارب ناکدوک
دارفا رتمک زا 18 لاس
1
نس
دارفا رتمک زا 12 هام نس
دنراد شقن ملاس ییاذغ میژر داجیا رد بسانم ریداقم فرصم اب هک ییاهاذغ
2
زا دلوت ات 5 یگلاس : نزو یارب دق رتلااب زا هس فارحنا رایعم
SD
( ) هنایم
یاهدرادناتسا دشر
ناکدوک نامزاس تشادهب یناهج
3
زا 5 یگلاس ات 19 یگلاس
BMI:
یارب نس شیب زا ود فارحنا رایعم
SD( )
هنایم عجرم دشر نامزاس تشادهب یناهج
یطیحم هک ببس شیازفا تفایرد یژرنا و یاهراتفر یب
یکرحت یم ش دو .
نیا طیحم لماش یاهاذغ رد
،سرتسد نورقم
هب هفرص
، هدامآ و
؛یشرورپ
تیعقوم یاه
ماجنا تیلاعف یاه
؛یکیزیف و
یاهراجنه لامرن
یعامتجا ترم
طب
اب اذغ و تیلاعف یکیزیف تسا
زا دلوت ات رتمک زا 5 یگلاس : نزو یارب دق شیب زا ود فارحنا رایعم
SD
( )
هنایم درادناتسا دشر
ناکدوک نامزاس
تشادهب یناهج
3
زا 5 یگلاس ات 19 یگلاس
BMI:
یارب نس شیب زا کی فارحنا رایعم
SD( )
هنایم عجرم دشر نامزاس تشادهب یناهج
4
یاهاذغ راشرس
زا برچدیسا
،عابشا دیسا برچ سنارت
، یاهدنق هداس
و
کمن ( ییاهاذغ اب
یلاگچ یژرنا لااب و داوم یذغم نیئاپ )
دارفا رتمک زا 5 لاس نس
OBESOGENIC ENVIRONMENT BMI
BMI-FOR-AGE
CHILDREN INFANTS
HEALTHY FOODS OBESITY
OVERWEIGHT
UNHEALTHY FOODS YOUNG CHILDREN
کدوک نارود یقاچ هب نداد نایاپ رد هتیمک یاه هیصوت یارجا ی
عویش یقاچ رد نادازون ناکدوک،
و
ناناوجون رد
1رسارس ناهج رد لاح
شیازفا تسا و یرایسب زا ناکدوک هک
زونه قاچ دنتسین
، هفاضا نزو نراد ود
رد ریسم یقاچ رارق هتفرگ دنا . رد
یتروص هک
فده فقوتم ندومن
شیازفا یقاچ نارود یکدوک و شهاک
نازیم گرم ریمو یشان زا یرامیب اه ی
ریغ ریگاو
NCDs( ) هب کی موس دشاب
،
تامادقا یمهم
هب روظنم ققحت نیا
فادها زاین تسا .
رد لاس 2016
، دودح 42 نویلیم
کدوک ریز 5 لاس هفاضا نزو و یقاچ
هتشاد
2
دنا . ابیرقت هس مراهچ نیا
ناکدوک رد
ایسآ و اقیرفآ یگدنز یم
دننک . رد ییاهروشک هک
عویش ضا هفا
نزو و یقاچ تسلااب
، یرباربان یاه
یداصتقا و
یتشادهب ور
هب یازفا ش
تسا و نازیم یقاچ رد نیب دارفا با
تیعضو یداصتقا
- یعامتجا ییاپ
ن و
تیلقا یاه یموق نانچمه رد
لاح
شیازفا تسا .
یقاچ یم دناوت رب
،تملاس رشیپ
تف
یلیصحت و
تیفیک یگدنز کی کدوک
ریثأت دراذگب .
یناکدوکهک یقاچ دنراد هب تحا لام
دایز رد یلاسگرزب قاچ
یم دنوش و
رد ضرعم لاتبا
هب یاهیرامیب یغ
ر
ریگاو یدج دنتسه .
یلع مغر عویش دایز هفاضا نزو و
،یقاچ یهاگآ زا تماخو و یاهدمایپ
یقاچ ناکدوک زونه
رد یرایسب زا
روشک دوجو درادن
،
ًاصوصخ رد
ییاهروشک هک
هیذغتوس مک
وخ یرا
عیاش تسا و یریگولج زا
یقاچ
ناکدوک نکمم
تسا هب ناونع
تیولوا تشادهب یمومع
یقلت ن دوش .
عویش ود یربارب
،هیذغتوس هچ
د ر
بلاق شیب یراوخ ای مک
،یراوخ د
ر
کی هعماج و یتح کی
،راوناخ
زاین
هب کی درکیور هچراپکی
یارب
نتخادرپ هب
همه لاکشا ءوس غت هیذ
ار هتسجرب یم
دنک .
اب کرد هکنیا تفرشیپ رد
اقم هلب اب
یقاچ رد نادازون
، ناکدوک و
ناناوجون هتسهآ
و گنهامهان هدوب
تسا
؛ رد لاس 2014 ریدم
،لک هتیمک
یا هب روظنم نایاپ نداد هب قاچ ی
نارود یکدوک سیسات درک ات فاکش یاه
دوجوم نیب یژتارتسا اه
و تاروتسد ر
ا
یرگنزاب و
یسررب هدومن ات زا عویش چ یقا
رد
،نادازون ناکدوک
و ناناوجون گشیپ
یری
دنیامن . رد شرازگ نویسیمک
، کی سب هت
عماج و هچراپکی زا
هیصوت اه یارب
ییامنهار اهروشک
رد عفر یقاچ ناکدوک
هئارا هدش تسا . رد لکش
3
1 شش هزوح
یلصا تیلاعف ییاسانش هدش
،تسا ک ه نیا
هیصوت اه شیپ هنیمز یارجا نیا حرط ر ا
مهارف یم دنک .
نیا هتیمک
، زا تلود اه اضاقت دومن ات
یربهر داجیا دنیامن و
زا همه ناعفنیذ ن
زی
تساوخرد دومن
ات تیلوئسم دوخ
ار رد
لابق کی کدوک صیخشت دنهد
و رطخ
یقاچ ار شهاک دنهد . نیا هیصوت اه زا
همه اهروشک یم
دهاوخ ات لماوع یطیحم
ببسم یقاچ ار حلاصا
،دننک هویش نز یگد
هب روظنم جیورت یریگشیپ زا
یقاچ ا ذاخت
دیامن و نامرد یناکدوک
هک زونه قاچ
دنتسه ار دوبهب دشخب .
فده و هدودحم
همانرب یتایلمع
"
نایاپ نداد هب چ یقا
نارود یکدوک
"
، یاهروشک وضع
و
ریاس اکرش ار رد دروم تامادقا مزلا
یارب یارجا هیصوت یاه هتیمک پ نایا
نداد هب یقاچ نارود یکدوک
ییامنهار یم
.
دنک هتیمک
، عویش یقاچ نارود یکدوک
،
لماوع یرطخ هک
رجنم هب نیا
عوضوم دوشیم
و تیعقوم یاه
یسایس
، یداصتقا توافتم
یب ن
یاهروشک وضع
ار صیخشت هداد
و
تاعلاطا یتیامح
هطوبرم ار
هئرا یم
دهد
نیادنس هصلاخ یا زا تامادقا یداهنشیپ ار
یارب تسایس ناراذگ هئارا یم دهد . نیا
دنس ناشن یم دهد هک مادک هتسب زا
تلاخادم هچراپکی
نکمم تسا رد طیارش
صاخ نیرتمهم لکش
ییارجا دشاب ات س بب
فقوتم ندرک شیازفا یقاچ نارود کدوک ی
.
دوشریز دارفا ار ناکدوک ،کدوک قوقح نویسناونک1 18
دنک یم فیرعت نس لاس WHO.
دارفا ار ناناوجون ، 10
ات 19 دنک یم فیرعت نس لاس .
زا رتگرزب دارفا رد یقاچ و نزو هفاضا عویش ،یناهج یاه یسررب رد 18
دوش یم یقلت لاسگرزب یاه هداد ناونع هب ، نس لاس .
ریز ناکدوک همه هب یکدوک نارود یقاچ ، نیاربانب 19
یندب هدوت صخاش هک دراد هراشا ناناوجون هلمج زا لاس یارب–
- زا شیب ، نس 3 رایعم فارحنا ( ساسا رب
رایعم ) WHO ریز ناکدوک یارب دشر هنایم زا رتلااب 5
و لاس شیب 2 زا فارحنا رایعم رب( ساسا رایعم )WHO ناکدوک یارب دشر عجرم هنایم زا رتلااب 5
ات 19 دشاب هلاس .
2 UNICEF, WHO, The World Bank Group. Levels and trends in child malnutrition: UNICEF-W HO-World Bank joint child malnutrition estimates (2016 edition), available at: http://www. who.int/nutgrowthdb/estimates2015/en/.
3 Commission on Ending Childhood Obesity. Report of the Commission on Ending Childhood Obesity.Geneva: World Health Organization; 2016, available at: HYPERLINK “http:// apps.who.int/iris/bitstream/10665/204176/1/9789241510066_eng.pdf?ua=1”
http://apps.who.int/iris/bitstream/10665/204176/1/9789241510066_eng.pdf?ua=1.
4 http://apps.who.int/gb/ebwha/pdf_files/WHA70/A70_31-en.pdf?ua=1
هروظنمدنچ و یقیفلت ،ریگارف مادقا یارب یربهر یکدوک نارود یقاچ هب نداد نایاپ رد
تلود اه تیلوئسم ییاهن
ار رد لابق نانیمطا نادنورهش زا
عورش یگدنز ملاس رب هدهع دنراد . یریگولج زا
یقاچ
نارود یکدوک
، دنمزاین یاهکمک گنهامه
همه شخب اه و یاهداهن یتلود
تسا هک هب هعسوت و یارجا سایس ت
کمک یم دننک . عبانم دیاب هب یارجا تسایس و تیوقت تیفرظ یورین راک صاصتخا دبای
.
یربهر
فرصت
،تیکلام یربهر
و دهعت یسایس دنلب تدم هب م روظن
هلباقم اب یقاچ نارود یکدوک
زا • طابترا مظنم اب ناگدنیامن سلجم
یارب میکحت ت دهع
رتشیب رد یریگشیپ زا
یقاچ نارود یکدوک انیمطا ن لصاح
دینک .
هب • روط مظنم یاهوگتفگ طوبرم
هب تسایس یاه
لاک ن
هرابرد یقاچ نارود یکدوک ار ماجنا دیهد .
عبانم • رادیاپ یارب هلباقم اب یقاچ نارود یکدوک ار ب جیس
دینک .
یارب • یارجا تلاخادم یدیلک
رد شهاک یقاچ نارود
یکدوک
، هجدوب و یراذگنوناق ای
رازبا یتراظن هیهت ک دین
کرتشم مادقا
یگنهامه همه
یاهشخب یتلود
و یاهداهن لوئسم
یراذگتسایس
، زا هلمج
، و هن دودحم هب : شزومآ و
،شرورپ اذغ
و
؛یزرواشک تراجت
و
؛تعنص
؛هعسوت وما ر
یلام و
؛دمآرد شزرو و
؛حیرفت
؛تاطابترا همانرب
یزیر
تسیز یطیحم و
؛یرهش لمح و لقن و روما
؛یعامتجا و
تراجت .
کی
•هورگ دنچ یشخب زا داهن یاه یتلود هطوبرم رب یا
داجیا یگنهامه رد
هعسوت
،تسایس یارجا
تلاخادم
،
تراظن و یبایزرا هیلک روما تلود زا هلمج متسیس یاه
ییوگخساپ داجیا
دییامن و ای رد تروص
،دوجو سگ شرت
دیهد
8
چیه هلخادم ی دحاو یمن دناوت تفرشیپ عویش
یرامیب یقاچ ار فقوتم دنک . هب روظنم هزرابم م قفو اب یقاچ
نارود یکدوک هلباقم اب لماوع یطیحم ببسم یقاچ و هجوت هب لماوع یتسیز رد لوط یگدنز زا ط قیر
یگنهامه و
مادقا دنچ یشخب
،مهم یرورض تسا
. تلاخادم یارب
هلباقم اب یقاچ نارود یکدوک یم ت دناو رب
ساسا حرط
،اه تسایس اه و همانرب یاه یلم
،دوجوم هچراپکی و
ای داجیا دوش .
مادقا یارب اه هداد
لوصح نانیمطا زا عمج یروآ هداد اه رد دروم صخاش
هدوت یندب یارب نس ناکدوک -
زا هلمج یارب نس ه ییا
هک رد لاح رضاح تحت تراظن رارق هتفرگن دنا - و ت نییب
فادها یلم یارب یقاچ نارود یکدوک .
فادها
•یلم ای یلحم و نامز راد یارب شهاک یقاچ
نارود یکدوک نییعت دینک . ییاهراکوزاس ک
ه لماش
یارب
BMIنس تسا هولاعب یاهرایعم بسانم
رگید هک زا رظن نس
، سنج و تیعضو اصتقا ید -
یعامتجا کیکفت
هدش دنا ار شیاپ دییامن .
حیحص لرتنک
لمعلاروتسد اه
، هیصوت اه ای تامادقا یتسایس ر ا هک هب
یتسرد شخب یاه طبریذ - - زا هلمج شخب صوصخ ی
- ار ریگرد یارجا تامادقا اب
فده شهاک یقاچ
نارود یکدوک یم
،دنک داجیا دینک .
یاهراکوزاس
•رد
تهج یراکمه اب
شخب یاه ریغ
یتلود داجیا دینک و رد لابق ییوگخساپ هب
ا یارج
،تلاخادم اب
اهنآ دادرارق دعقنم دییامن .
زاس
•و اهراک / تسایس یاه
ینشور یارب تیریدم
تریاغم
یاه
هقیلس
یا
داجیا
دییامن
.
تامادقا
درومرد
•هفاضا نزو و یقاچ ناکدوک و بقاوع نآ یارب یتملاس و هافر هب مدرم علاطا دیهد .
رد
•تروص
،موزل ییامنهار یاه
طوبرم هب یریگولج زا
یقاچ نارود یکدوک ار زا قیرط فرصم کی
میژر ییاذغ ملاس رد لوط هرود یگدنز هب زور دینک .
نانیمطا
•لصاح دینک هک یامنهار اذغ
- روحم یمیژر هب هویش یا رد سرتسد یارب
ناکدوک
، رم نابقا
،
نانکراک هسردم
و ناصصختم تشادهب
عیزوت هدش تسا .
نیپمک
•شزومآ یمومع
ینتبم رب دهاوش عجار هب هچنآ یارب لیکشت کی میژر ییاذغ لاس م و ماجنا
تیلاعف یندب زاین تسا هیهت و ارجا
،دییامن هک اب تشذگ نامز نیمات رابتعا دوش و یاپ راد یقاب دنامب .
همانرب یاه
یعماج ار
هک ببس جیورت تفایرد
داوم ییاذغ ملاس
و
شهاک فرصم
یندیشون یاه
نیریش هدش
و یاهاذغ ملاسان
رد
ناکدوک و
ناناوجون یم
دوش ارجا دینک .
رگا مایپ یاه دض و ضیقن زا قیرط تاغیلبت هناسر
یا و رد ناکم ییاه ک ه
ناکدوک اب
مه
،دنتسه دوجو
هتشاد
،دشاب علاطا یناسر رد
هنیمز تیمها
باختنا یاذغ
ملاس و تیلاعف یندب
دیکات دراد فیعضت یم
ددرگ .
نانیمطا لصاح
دینک هک تاعلاطا و
یاهدومنهر ییاذغ
بسانم نلااسگرزب
و اکدوک ن هب
هویش یا هداس
، لباق مهف و رد سرتسد یارب
همه هورگ یاه هعماج هیهت و شخپ یم
دوش .
1.1
2.1
3.1
تایلام
رثوم رب یندیشون یاه
نیریش هدش
اب یاهدنق هداس
لامعا دینک .
صیصخت
•تایلام
و رثا نآ ار رب یندیشون یاه
نیریش هدش اب یاهدنق هداس هیزجت و حت لیل دینک .
قبط
•لمعلاروتسد نامزاس
تشادهب یناهج
WHO
( )
، تایلام رثوم رب یندیشون یاه
نیریش هدش اب
دنق هداس لامعا دینک .
هعومجم یا
زا هیصوت یاه طوبرم هب تاغیلبت اهاذغ
و یندیشون یاه
ریغ یلکلا ناکوک عضو1
دینک ات
ههجاوم ناکدوک و
نلااسگرزب هب
تاغیلبت یاهاذغ
ملاسان و تردق نیا تاغیلبت ار
شهاک د دیه .
1 Endorsed by the Health Assembly in resolution WHA63.14 (2010) on Marketing of food and non-alcoholic beverages to children; see also document WHA61/2008/REC/1, Annex 3.
رد
•تروص موزل ریثأت نوناق
، تاررقم و
یاهدومنهر طوبرم
هب هلباقم اب یبایرازاب یاهاذغ
ن ملاسا و
یاهیندیشون ریغ
یلکلا ار یارب ناکدوک یبایزرا دینک
. یارب تاررقم و نوناق عضو هلمج زا رثوم تامادقا
•دودحم
ندرک تاغیلبت داوم
ییاذغ و باشون ه
یاه یلکلاریغ یارب
ناکدوک ذاختا
و ارجا دییامن ات ههجاوم ناکدوک و
ناناوجون هب
نیا بت تاغیل
شهاک دبای
.
•ییاهراکوزاس ذاختا
دییامن ات هب تروص رثوم ببس تیوقت یارجا نوناق و تاررقم و
نک لرت
تاغیلبت داوم
ییاذغ و یندیشون یاه
ریغ یلکلا رد ناکدوک دوش .
10
1
یارب
4.1ییاسانش داوم
ییاذغ و یندیشون یاه
ملاسان
،
« لیافورپ یاه
یذغم
*
» داجیا دینک .
یارب • میظنت رازاب
،تاغیلبت تایلام
، بسچرب یراذگ کی لدم یلم زا لیافورپ اه یذغمداوم رب*
ساسا لدم یاه
هقطنم یا ای یناهج نامزاس تشادهب یناهج WHO( ) لیکشت دیهد و تاسسومرد یتلود
هئارا دییامن .2
5.1
6.1
7.1
8.1
9.1
*:یرامیبزایریگشیپویتملاسجیورتروظنمهباهنآیذغمتابیکرتساسارباهاذغیدنبهقبطملع:مجرتمهتشون
2 See: PAHO nutrient profile model, available at: http://iris.paho.org/xmlui/handle/123456789/18621; WHO Regional Office for Europe nutrient profile model, available at:
http://www. euro.who.int/__data/assets/pdf_file/0005/270716/Europe-nutrient-profile-model-2015-en.pdf?ua=1; Technical Meeting on the Regional Adaptation of the WHO Nutrient Profile Model to the Western Pacific Region, available at: http://iris.wpro.who.int/bitstream/handle/10665.1/13410/RS-2015-GE-52-PHL-eng.pdf; Nutrient profiling: report of a technical meeting, 2010,
available at: http://www.who.int/nutrition/publications/profiling/WHO_IASO_report2010.pdf?ua=1
داجیا یراکمه نیب
یاهروشک وضع
هب روظنم شهاک رثا تاغیلبت نورب یزرم داوم ییاذغ و یشون یند یاه
ملاسان
رد • ثحب و یاهوگتفگ ینیبانیبزا قیرط هتیمک یاه هقطنم یا نامزاس تشادهب یناهج و ریاس شت تلاک هقطنم
یا طبترم رد هنیمز تسایس اه و اهداهنشیپ یارب
میظنت یبایرازاب و تاغیلبت یاهاذغ ملاسان و ن یندیشو یاه
ریغ یلکلا ناکدوک تکرش دییامن .
ارجا ندومن کی متسیس رادناتسا یناهج بسچرب یراذگ
داوم یذغم
رد • حطس نیب
یللملا
، زا قیرط هتیمک
Codex Alimentarius
لمع دینک ات کی متسیس بسچرب یراذگ درادناتسا هعسوت
دبای و زا قیرط بسچرب یراذگ یرابجا لبق زا هتسب
یدنب همه اهاذغ و یندیشون
،اه زا شلات یاه یشزومآ یارب داجیا داوس یتشادهب تیامح دوش .
حطسرد • یلخاد
، زا نیناوق و تاررقم یرابجا رد بسچرب یراذگ داوم یذغم یوریپ دییامن .
ریسفت بسچرب یاه
یور دلج هتسب یدنب اه ار ماجنا دیهد هک هب روظنم نتشاد داوس
،هیذغت آ شزوم
یناگمه مه هب نلااسگرزب و
مه هب ناکدوک هتسباو
تسا
.
ایوهدننکفرصم هکارییاهنومزآهکدینکهجوت • لبقزا یبایرازاب رد
ریسفت بسچرب یاه یور ج دل هتسب
یدنب ظاحل یم
،دنک ساسارب کی nutrient-profileلدم دشاب
.ریسفتیرابجامتسیسکی،هعسوتموزلتروصردایو،ذاختا • بسچرب
یراذگ یور دلج هتسب نب ید رب ساسا
نیرتهب دهاوش دوجوم یارب ییاسانش اهاذغ و یندیشون یاه
ملاس .
یارب داجیا یاهطیحم ییاذغ
ملاس هب یزکارم دننام
،سرادم کدوکدهم
، نلاس یاه یشزرو ناکدوک
، و
شیامه اه و نشج اه مزلا تسا .
رب • ساسا لدم لیافورپ داوم یذغم
، یارب ییاهاذغ هک رد کدوکدهم اه
، سرادم و نلاس یاه یشزرو ناکدوک و
نشج اه و شیامه اه هئارا ای هتخورف دوشیم ( هب هیصوت یاه 4.9 و 5.1 . هعجارم دینک ) درادناتسا نییعت
دینک
. ریاسو اهکدوکدهم،هسردمیاربییاریذپیاهسیورسردارییاذغیاهدرادناتساوتاررقم،نیناوق • رم
زکا
هطوبرم لامعا .دینک
دیهد شیازفا ار مورحم عماوج رد ملاس یاهاذغ هب یسرتسد
زا • عبانم یناسنا و تاناکما هک نوریب زا متسیس نامرد دنتسه هدافتسا دینک ات یسرتسد هبذغ یاها ملاس
،
یمهارف و تیلباق دیرخ یاهاذغ یذغم رد کی سایقم رادیاپ رد عماوج مورحم ار شیازفا دبای ( یارب لاثم ا ز
قیرط قیوشت هدرخ ناشورف و تسایس یاه هقطنم یا
)ویلمییاذغیاهدومنهرساساربیتاررقمونیناوق • نیب
یللملا یارب همانرب یاه تیامح یعامتجا عضو دییامن
. .دیهدقنورارتاجیزبسوهویمهلمجزایلحمیزرواشکتلاوصحمدیلوت •
12
همانرب یاه
عماج ی ار هک ببس قیوشت
هب ماجنا اعف
تیل
یاه یندب و شهاک یب
یکرحت رد
ناکدوک و
ناناوجون یم
دوش
، ارجا دینک .
تیلاعف یندب
، زا نامز دورو هب هسردم شهاک یم دبای و شهاک تیلاعف یاه یندب هب س تعر
رد لاح لیدبت ندش هب کی راجنه یعامتجا تسا . نامه روط هک تیلاعف
،یکیزیف رطخ
،تباید
یاهیرامیب یبلق
یقورع و ناطرس اه شهاک دهدیم
، رد ناکدوک زین
، ییاناوت یریگدای و
تملاس یحور و یناور و کبس یگدنز ار دوبهب یم دشخب . هولاعب
، هبرجت نارود کدوک ی رب
نتشاد تیلاعف یندب رد نارود یلاسگرزب رثا
راذگ تسا .
لمعلاروتسد ییاه
یارب ناکدوک و
ناناوجون
، نیدلاو اهنآ
، نابقارم
، ناملعم و ناصصختم شادهب
ت رد
دروم بسانت مادنا ملاس
، تیلاعف یندب
، یاهوگلا باوخ
و هدافتسا بسانم زا یمرگرس یاه
برغ لا هدش
هئارا دیهد
رد • هنیمز تیمها تیلاعف یاه یندب
، نیپمک یاه یشزومآ - یملع
، دنمفده و اب هجدوب بسانم یارب ع موم ارجا
دییامن . رد • تروص
،موزل نوتم دوجوم ار هب زور دینک ات دومنهر نتشاد تیلاعف یندب لوطرد یگدنز ار ربرد ب دریگ
.تشادهبناصصختموهسردمنانکراک،نابقارم،ناکدوکهب اریندبیاهتیلاعفهبطوبرمیاهدومنهر •
، هب
هویش یا رد سرتسد رشتنم .دینک
یارب • ریثأت تیلاعف یندب رب یاهراتفر ناکدوک
و یاهراجنه یعامتجا
زا شزومآ هب نلااسمه و
تبا تاراک
هسردم روحم هدافتسا دینک
ب یاه تیلاعف یارب یمومع یاهاضف و هسردم هطوحم رد یهافر تاناکما هک دینک لصاح نانیمطا رد یند
ناکدوک یارب حیرفت نامز (
لولعم ناکدوک هلمج زا )
د یا هناتسود یاضف ات دشاب هتشاد دوجو ، لحم ره ر
دوش داجیا .
اه شخب ریاس یراکمه اب • (
یرهش لقن و لمح نامزاس و یرادرهش هلمج زا )
م ،نمیا تاناکما ؛ناعفنیذ و عبان
نامز رد ات دینک مهارف ناکدوک همه یارب ار ییاه تصرف و حیرفت
یمسج رظن زا هتشاد تیلاعف
ب .دنشا
1.2
2.2
2
دینک لرتنک و صیخشت ار یرادراب نوخ یراشفرپ و ایمسیلگرپیاه
هب روظنم تبقارم
یاه لبق زا یرادراب و
لبق زا
،دلوت هج
ت
شهاک رطخ
یقاچ نارود
،یکدوک دونمهر
یارب یریگشیپ زا
یاهیرامیب ریگاوریغ
ار اب دومنهر ریخا
ماغدا و
تیوقت ک
دین .
رطخ یقاچ زا یلسن هب لسن رگید لقتنم یم دوش و تملاس ردام یم دناوت رب دشر نینج و
رطخ قاچ ندش کدوک ریثأت دراذگب تبقارم
.ییاه هک ردام رد
،لبق
،دعب و نیح یرادراب
تفایرد یم
،دنک تارثا یمهم رد تملاس و دشر و ومن شناکدوک دراد
. تلاخادم یارب
م هلباق
اب لماوع رطخ یقاچ نارود یکدوک زا ریاس یاهدمایپ بولطمان
یرادراب یریگولج
یم ک دن و
رجنم هب دوبهب تملاس ناردام و نادازون دوشیم .
1.3
3
2.3
3.3
4.3 نانیمطا •
لصاح دینک هک یرگلابرغ یارب
یراشفرپ نوخ
و
،ایمسیلگرپیاه رد
تبقارم یاه لبق زا ت دلو ماجنا یم
دوش .
دینک لرتنک و شیاپ ار یرادراب نارود رد بسانم نزو شیازفا .
رد نزو شیازفا و نزو هک دینک لصاح نانیمطا • یرادراب نارود
ماجنا دلوت زا لبق یاه تبقارم رد ش
دو .
لبق زا عورش یرادراب و
رد نارود یرادراب
، زکرمت فعاضم رب
هیذغت بسانم رد نامز هرواشم ناردام
و
ناردپ ظاحل دینک .
یارب اقترا هیذغت
،بسانم میژر یاه ییاذغ ملاس و نتشاد تیلاعف یندب و زیهرپ زا فرصم و اوم ههج اب
،وکابنت لکلا
، اهوراد و ریاس مومس لمعلاروتسد یاه
یفافش هئارا دیهد .
نانیمطا
•لصاح دینک هک هرواشم هیذغت و میژر ینامرد رد تبقارم یاه لبق زا دلوت دوجو دراد
رد
•همانرب یسرد نیلوئسم هئارا
هدنهد تملاس
، یتاعلاطا رد
هنیمز طابترا یوگلا ییاذغ یدلاو ن ( هک
میمصت هب هچب راد ندش رد هدنیآ دنراد )،
تیلاعف یندب و یاهراتفر یتشادهب
اب رطخ یقاچ نارود
یکدوک هدناجنگ دوش
.
دومنهر
•میژر ییاذغ ملاس و نتشاد تیلاعف یندب ار رشتنم دینک و زا ینیدلاو هک لبق زا ب یرادرا و ای لبق
زا
،دلوت تبقارم یاه مزلا ار تفایرد هدرکن
،دنا
تیامح
دینک
.
14
1.4
4
2.4
3.4
4.4
5.4
تیامح و
داجیا ییاهدومنهر
یارب میژر ییاذغ
،ملاس یوگلا
باوخ
ملاس و نتشاد تیلاعف
یندب بسانم زا
لیاوا نارود
؛یکدوک ات
ا نانیمط
لصاح دوش
هک
،ناکدوک دشر
و ومن بسانم دنراد
و یاهراتفر دهب
یتشا
بسانم رد
اهنآ شرورپ هداد
یم دوش .
یاهلاس لوا یگدنز رد داجیا یاهراتفر بوخ
هیذغت یا و تیلاعف یاه یندب هک رطخ تبا لا هب
یقاچ ار شهاک یم دنهد
، رایسب مهم دنتسه . یهدریش یراصحنا
اب ریش ردام رد 6 هام لوا
یگدنز و یفرعم هیذغت یلیمکت
،بسانم رد هنیهب یزاس دشر و ومن و هیذغت ادازون ن تیمها
دراد و رد تیریدم نزو
سپ زا نامیاز نانز زین دیفم تسا .
تامادقا یتراظن
دننام یراذگدک نیب
یللملا تاغیلبت یارب
نیزگیاج یاه
ریش ردام و همانعطق یاه
یدعب
عمجم تشادهب یناهج
ار ارجا و تیوقت دینک
نانیمطا • لصاح دینک هک نیناوق و تاررقم طوبرم هب تاغیلبت نیزگیاج یاه
ریش ردام زا هیلک قم تارر دوجوم
رد یراذگدک نیب
یللملا تاغیلبت نیزگیاج یاه
ریش ردام و تابوصم یدعب عمجم یتشادهب یپ یور یم .دننک
نانیمطا لصاح دینک هک هیلک زکارم نامیاز
، هد ماگ یارب ندیسر هب یهدریش قفوم
هب روط ماک ل هدافتسا
یم دوش .
یارب • هیلک زکارم نامیاز، یتاررقم ار میظنت دینک ات هد ماگ یارب یهدریش قفوم
ار ماجنا دنهد . یارب دییأت
یوریپ مظنم زکارم نامیاز زا
،نیناوق متسیس یاه یبایزرا داجیا ای تیوقت دینک
زا قیرط شزومآ یناگمه
هب نیدلاو و هعماج
، دیفم ندوب هیذغت اب ریش ردام مه یارب ردام و مه رب یا
کدوک ار جیورت دینک
یتاعلاطا • رد هنیمز ییایازم یهدریش اب
ریش ردام رب دوبهب دشر و تملاس و شهاک رطخ یقاچ نارود دوک یک رد
رایتخا نیدلاو و مومع هعماج رارق دیهد
زا قیرط تامادقا یتراظن
دننام یصخرم نامیاز
، تاناکما و
نامز یهدریش رد
لحم راک
، زا یهدریش
ناردام ینابیتشپ .دینک
نویسناونک • ILO 183
هیصوت دافم هیلک هک ار مزلا نیناوق و دینک بیوصت ار ILO 191
و نامیاز یصخرم دروم رد
ار یهدریش یارب راک لحم رد تاناکما و نامز نیمأت نیمضت
دینک بیوصت ،دنک .
تاررقم قباطم
اب هیصوت
WHOیاه
، طوبرم هب تاغیلبت یاهاذغ یلیمکت و یندیشون نیودت
دینک ات فرصم
اهاذغ و یندیشون یاه
رپ یبرچ
، راشرس زا دنق هداس و روش هک طسوت نادازون و ناکدوک لاسدرخ م
فرص
یم
،دوش دودحم دوش .
ریثأت • نیناوق
، تاررقم و لمعلاروتسد اه
ار یارب یگدیسر هب
تاغیلبت یاهاذغ لمکم یارب نادازون و ک ناکدو
لاسدرخ
، رد تروص موزل
، یبایزرا .دینک
ذاختا • و یارجا تامادقا رثؤم
، دننام نوناق ای تاررقم
، یارب دودحم ندرک تاغیلبت بسانمان یاهاذغ یمکت یل
نادازون و ناکدوک نلااسدرخ ذاختا
و ارجا دییامن .
