TAl TAl Y Y

CHIEN LUaC tV

....

~ -,,~

TAl CHINH Y TE

Cho cac qu6c gia khu Vl!C

Tay Thai Binh Duong va Dong Nam A

(2006-2010)

WHO/WPRO LIBRARY

MANILA. PHILIPPINES

26 MAY 2006

1,~

ToChuc

• ^~' YT~Th~Gioi ^~

Khu vl!cT~yThai Binh Dl1dng Khu vl!cOong Nam A.

CHIEN LUaC tV

....

~ -,,~

TAl CHINH Y TE

Cho cac qu6c gia khu Vl!C

Tay Thai Binh Duong va Dong Nam A

(2006-2010)

WHO/WPRO LIBRARY

MANILA. PHILIPPINES

26 MAY 2006

1,~

ToChuc

• ^~' YT~Th~Gioi ^~

Khu vl!cT~yThai Binh Dl1dng Khu vl!cOong Nam A.

s61i~u thu ml,!e xuat ban eua thuvi~n WHO

Chi~n h/Q'e UJ ehfnh y t! eho cae qu6e gia

khu v'!e TayThai Sinh DlIong va Dong Nam A (2006-201 0).

1. Cung ung dieh vI,! y t~· klnh t~. 2. Tai ehfnh, Nha nlloe. 3. Cai each ehim soc sue khoe.

4. Kinh t~ y t~ va to ehue dieh vI,! ehim soc sue khoe. 5. Sao hi~m, Sue khoe. 6. Chfnh siich y t~.

7.Chau A,06ng NamA. 8. TayThai Sinh DUdng.

I. T6ChueYT.!Th~ Gioi. Trl,! sokhu v'!eD6ng Nam A.. II. T6 ChueYTeThe Gioi. Trl,l sokhu v,!eTayThai Sinh Duong.

I$BN9290S1210X (PhAnlo,:,iNlM:WA525)

eH~ ehue Y t~ Th~ gioi 2005 Olng kf ban quy~n.

NhLing thi~t k~ duqe Slt dL,lng va trinh bay eua talli~u trong xuat ban nay khOng th~ hi~n bat ell Y ki~n nao eua T6 Chile Y T!

Th! Ciai li~n quan den tlnh tr~ng phap lu~t eua bat ell nuoe, vung lanh thO, thanh ph6 ho~e khu vt.!e nao, ho~c cae ehinh quy~n, m~t tr~n hay bi~n giol nao. C.ic duong cham cham tr~n cae ban d6 th~ hi~n cae duong bi~n gioi co th~ chua duqe hoiln toan chap thu~n.

Vj~c nhAc d@n rnt)t s6 san ph.i.m cua cac cOng ty ho~c nha san xuat eL,l th~ khOng ngl,l y rAng chung dUQe WHO tan thanh ho~e khuy!n colo su dL,lng so voi cac san ph am khOng dUQc nhic d~n. T~n cac san ph1m d~c quy~n duqc phAn bi~t bAng cac chu cai in hoa viet tAt.

T6 Chuc YT~ Th! Ciai khOng dam baa rAng nhung thOng tin chua trong tai li~u nay 1.1 day du va ehfnh xiie va se khOng c6 tr.ich nhi~m v! m~t phap Ii d6f voi bat kl mQt thi~t h~i nao xay ra do su dl"mg chung.

Cac An ph.i.m eua

To

Chuc Y T~ Th~ Giol e6 th~ nh~n duqc t~1 Ban Tuy~n truy~n va Quang cao, TO Chuc Y T~ Th~ Ciol, 20 Avenue Appia, 1211 Ceneva27, ThL,ly ST (OT:+41 22 791 2476; fax:+ 41 22 7914857; e·mail: [email protected]). Xln phep su dL,lng e.ic an phAm eua WHO. mQt phan ho~c toan bQ, ho~e djch chung ho~c d~ ban hay phAn ph6i khOng vi mL,lc dich thuong m~i can lien h~ Nha xuAt ban, t~i diachl tren (fax::+ 41 22 7914806; e-mail: permi[email protected]). O~ tham gia nha xuat ban ph.i.m khu vlfc DOng Nam A va Ta.y Thai Binh Duong, xln phep In li;li dn Ii~n h~ toi (a) Van ph6n9 khu vlfe WHO DOng Nam A, NhA xuat ban Y T~ Th~ Gi6i, khu Indaprastha, New Dehli II 0002 ho~c (b) Nha xua.t ban, TO Chue Y T~ Th~ Gioi, TrL,l sa khu vl!c Tay Thai SInh Duong, P.O. Box 2931,1000, Manila, Philippines, Fax: (632) 521-1036, e-mail:

[email protected]

s61i~u thu ml,!e xuat ban eua thuvi~n WHO

Chi~n h/Q'e UJ ehfnh y t! eho cae qu6e gia

khu v'!e TayThai Sinh DlIong va Dong Nam A (2006-201 0).

1. Cung ung dieh vI,! y t~· klnh t~. 2. Tai ehfnh, Nha nlloe. 3. Cai each ehim soc sue khoe.

4. Kinh t~ y t~ va to ehue dieh vI,! ehim soc sue khoe. 5. Sao hi~m, Sue khoe. 6. Chfnh siich y t~.

7.Chau A,06ng NamA. 8. TayThai Sinh DUdng.

I. T6ChueYT.!Th~ Gioi. Trl,! sokhu v'!eD6ng Nam A.. II. T6 ChueYTeThe Gioi. Trl,l sokhu v,!eTayThai Sinh Duong.

I$BN9290S1210X (PhAnlo,:,iNlM:WA525)

eH~ ehue Y t~ Th~ gioi 2005 Olng kf ban quy~n.

NhLing thi~t k~ duqe Slt dL,lng va trinh bay eua talli~u trong xuat ban nay khOng th~ hi~n bat ell Y ki~n nao eua T6 Chile Y T!

Th! Ciai li~n quan den tlnh tr~ng phap lu~t eua bat ell nuoe, vung lanh thO, thanh ph6 ho~e khu vt.!e nao, ho~c cae ehinh quy~n, m~t tr~n hay bi~n giol nao. C.ic duong cham cham tr~n cae ban d6 th~ hi~n cae duong bi~n gioi co th~ chua duqe hoiln toan chap thu~n.

Vj~c nhAc d@n rnt)t s6 san ph.i.m cua cac cOng ty ho~c nha san xuat eL,l th~ khOng ngl,l y rAng chung dUQe WHO tan thanh ho~e khuy!n colo su dL,lng so voi cac san ph am khOng dUQc nhic d~n. T~n cac san ph1m d~c quy~n duqc phAn bi~t bAng cac chu cai in hoa viet tAt.

T6 Chuc YT~ Th! Ciai khOng dam baa rAng nhung thOng tin chua trong tai li~u nay 1.1 day du va ehfnh xiie va se khOng c6 tr.ich nhi~m v! m~t phap Ii d6f voi bat kl mQt thi~t h~i nao xay ra do su dl"mg chung.

Cac An ph.i.m eua

To

Chuc Y T~ Th~ Giol e6 th~ nh~n duqc t~1 Ban Tuy~n truy~n va Quang cao, TO Chuc Y T~ Th~ Ciol, 20 Avenue Appia, 1211 Ceneva27, ThL,ly ST (OT:+41 22 791 2476; fax:+ 41 22 7914857; e·mail: [email protected]). Xln phep su dL,lng e.ic an phAm eua WHO. mQt phan ho~c toan bQ, ho~e djch chung ho~c d~ ban hay phAn ph6i khOng vi mL,lc dich thuong m~i can lien h~ Nha xuAt ban, t~i diachl tren (fax::+ 41 22 7914806; e-mail: permi[email protected]). O~ tham gia nha xuat ban ph.i.m khu vlfc DOng Nam A va Ta.y Thai Binh Duong, xln phep In li;li dn Ii~n h~ toi (a) Van ph6n9 khu vlfe WHO DOng Nam A, NhA xuat ban Y T~ Th~ Gi6i, khu Indaprastha, New Dehli II 0002 ho~c (b) Nha xua.t ban, TO Chue Y T~ Th~ Gioi, TrL,l sa khu vl!c Tay Thai SInh Duong, P.O. Box 2931,1000, Manila, Philippines, Fax: (632) 521-1036, e-mail:

[email protected]

NOIDUNG

Nhihlg cM vi~t tAt ... .4

Tom tAt chinh ... 5

I. B6i canh ... 7

II. Chi~n h1Qc cung cAp t"i chinh cho y t~ ... 11

III. Th1,lc hi~n chi~n h1<!c till chinh cho y t~ ... 29

Cac thu:i,t Dgil ... 30

NOIDUNG

Nhihlg cM vi~t tAt ... .4

Tom tAt chinh ... 5

I. B6i canh ... 7

II. Chi~n h1Qc cung cAp t"i chinh cho y t~ ... 11

III. Th1,lc hi~n chi~n h1<!c till chinh cho y t~ ... 29

Cac thu:i,t Dgil ... 30

~,'"

'''''

TAlotNI nt

...

_~hu -~

"""

TI'/ 'JU.I

-- ^{ri_ -,}

4

,

,

NHLlNG TU' VIET TAT

ADB ARV CBHI CEA CMH BHYT DRG GATS GDP/GNP HCF

ILO MDG MTEF NHA OECD PPP PRSP SDH SEAR SHI TCYT TKYT TRIPS WPRO WTO

Ngan hang Phlit tri8n CMu

A

Thubc di~u tri HIV Bao hi~m y t~ cQng d6ng PMn tich hi~u qua -chi phi Uy ban Kinh t~ vi rna vii StlC khoe Bao hi8m y t~

Nhom ch~n doan co Win quan

Hi~p tlOc chung v~ Thtlang m/l.i vii Djch Vl,l

T6ng san ph~m qubc nQil T6ng san ph~m qubc gia Tili chinh cho cham soc StlC khoe/ Tili chinh y t~

T6 chtlc Lao dQng Qubc t~

Cac m",c tieu phlit tri8n Thien men

ky

Khung chi tieu trung h/l.n Tili khoan Y t~ qubc gia

T6 chtle Phlit tri8n vii H<!p tae Kinh t~

Stle mua ttiOng dtlang

Till li~u ehi~n Itl<!e giam doi ngheo Cae y~u

t6

^{xii hQi quy~t dinh} stle khoe Khu V1!e DOng N am

A

Bao hi8m y t~ xii. hQi Tili ehinh y t~

Tili khoan y t~ qube gia

Cae v~n d~ lien quan d~n thtlong m/l.i eua Quy~n sb hilli tri tue Khu V1!e Tay Thlii Binh Dtlong

T6 eMe thtlong m/l.i th~ gi6i

~,'"

'''''

TAlotNI nt

...

_~hu -~

"""

TI'/ 'JU.I

-- ^{ri_ -,}

4

,

,

NHLlNG TU' VIET TAT

ADB ARV CBHI CEA CMH BHYT DRG GATS GDP/GNP HCF

ILO MDG MTEF NHA OECD PPP PRSP SDH SEAR SHI TCYT TKYT TRIPS WPRO WTO

Ngan hang Phlit tri8n CMu

A

Thubc di~u tri HIV Bao hi~m y t~ cQng d6ng PMn tich hi~u qua -chi phi Uy ban Kinh t~ vi rna vii StlC khoe Bao hi8m y t~

Nhom ch~n doan co Win quan

Hi~p tlOc chung v~ Thtlang m/l.i vii Djch Vl,l

T6ng san ph~m qubc nQil T6ng san ph~m qubc gia Tili chinh cho cham soc StlC khoe/ Tili chinh y t~

T6 chtlc Lao dQng Qubc t~

Cac m",c tieu phlit tri8n Thien men

ky

Khung chi tieu trung h/l.n Tili khoan Y t~ qubc gia

T6 chtle Phlit tri8n vii H<!p tae Kinh t~

Stle mua ttiOng dtlang

Till li~u ehi~n Itl<!e giam doi ngheo Cae y~u

t6

^{xii hQi quy~t dinh} stle khoe Khu V1!e DOng N am

A

Bao hi8m y t~ xii. hQi Tili ehinh y t~

Tili khoan y t~ qube gia

Cae v~n d~ lien quan d~n thtlong m/l.i eua Quy~n sb hilli tri tue Khu V1!e Tay Thlii Binh Dtlong

T6 eMe thtlong m/l.i th~ gi6i

,

TOM TAT

H6 trq vi~c eung clip tai ehinh eho y t~ mQt each dfty du, b~n vilng, eang bAng va hi~u qua d~ cai thi~n sue kh6e nhan dan la mQt trong nhUng m\le tieu quan trQng nhlit eua T6 ehuc Y T~ Th~ Gioi. Ban di~u himh WHO va HQi dang Y T~ Th~ Gi<1i Iftn thu 58 dii thao lu~n va dl1a ra eac phl1dng hl10ng ehi~n 1l1c,1c v~ eung clip tru ehinhyt~ b~n vilng, ph6 e~pyt~va b8.ohi~mythiihQi. (1)

Chi~n 1l1(!e Tru chinh y t~ (TCYT) eho eac qu&: gia khu vt!c Tay Thai Binh Dl1dngva DOng Nam

A

^(2006-2010) co m\lC dieh bi~n cae dl10ng 16i ehinh saeh quan trQng thanh hanh di)ng ciip khu vt!c, qu6c gia va dl1<1i eiip qu6e gia. M\le dieh eua Chi~n ll1qc nay nhAm eung eiip hl10ng dfln hOll-t dQng va th~e ti~n eho cae nl10e thimh vien d~ hoan thi~n vi\!c xay d~g ehinh sach cham soc sue kh6e t6ng th~, d~ dll-t dl1(!C s~

eiip tai ehinh y

W

d~y du, b~n vilng va hieu qua, nhAm tll-O dl1qe sl! ti~p e~n cang bAng d~n cae djeh V\l y t~ v<1i ehii t hic,1ng dam bao.

Chi~n 1l1(!C nay lien k~t ehilt ehe v<1i cae viin d~ phat tri~n he th6ng va mlilllg 1l1<1i y t~ rQng hdn. Cd ciiu ehuc nang eua WHO trong Hnh vt!e tru ehinh y

W

dl1qc

sa

^d\lfig

d~ giai quy~t cae viin d~ eung eiip tru ehinh eho y ~ va nhUng thaeh thuc trong cae m\le Mu phat tri~n va y ~ qu6c t~. Chi~n ll1qc nay phan anh nhUng phat hi~n m<1i va nhUng tl1viin tren cd

SO

cae kinh nghiem qu6e t~, khu vt!e va rieng tUng qu6e gia, nhUng bAng chUng co dl1c,1c, nhUng hQi thao khu v~e va giua hai khu vt!e, va nhUng tl1viin v~ tru ehinh eho y t~.

Chi~nll1c,1c nay bao gam "Cae viin d~ va thaeh thue", "Cae m\le tieu ehinh saeh" va

"Cae himh di)ng" cua eac Qu6c gia thanh vien cua WHO trong cae li'nh v~c sau:

• Tang Cl10ng d§.u tuvaehi tieucangehay~;

• D>;It dl1(1e s~ph6 CaP toan dan va cUng e5 mll-ng lu<1i an sinh xii. hi)i;

• Phat tri~n hinh thuc chi tra trl1oe, bao gam ea bao hi~m y ~ xii. hi)i;

• H6 trq qua trinhphattri~n,yt~ qu5e til va qu5cgia;

• H6trqqua trinh phattri~n,y~qu&:t~vaqu5cgia;

• Ctillge5 khungkh6phaplyvacaccan thieP chuc nang;

• Nang cao eang tac xay d~g va th~e thi ehinh saeh tai ehinh eha y t~ dl!a vao chUng euva theo doi va danh gia.

1 Phi6n hQp Hi)i {lOng diAu hanh loin thu 115 VaG ngay 24 lhfing 1 dii tMng qua nghj quYAt EBl15.R13 v~ cAp v6n y d ~n Vllng, ph6 caP t.oitn dAn va 000 hi~m y ~ d hOi. Chu d! m\y duO!: dua VaG ChU:dng trinh nghi all cUa Phi~n h9p to8n lh6 T6 chlk y LA tbti giOi. IAn thu 58 tif" hinh thang 5 nAm 2005.

CHit,..

"'"

T .... CHiNH

'"

""'"

''''''' .... -

, -- ^{.. ,-,} .. -

^~

5 ,

TOM TAT

H6 trq vi~c eung clip tai ehinh eho y t~ mQt each dfty du, b~n vilng, eang bAng va hi~u qua d~ cai thi~n sue kh6e nhan dan la mQt trong nhUng m\le tieu quan trQng nhlit eua T6 ehuc Y T~ Th~ Gioi. Ban di~u himh WHO va HQi dang Y T~ Th~ Gi<1i Iftn thu 58 dii thao lu~n va dl1a ra eac phl1dng hl10ng ehi~n 1l1c,1c v~ eung clip tru ehinhyt~ b~n vilng, ph6 e~pyt~va b8.ohi~mythiihQi. (1)

Chi~n 1l1(!e Tru chinh y t~ (TCYT) eho eac qu&: gia khu vt!c Tay Thai Binh Dl1dngva DOng Nam

A

^(2006-2010) co m\lC dieh bi~n cae dl10ng 16i ehinh saeh quan trQng thanh hanh di)ng ciip khu vt!c, qu6c gia va dl1<1i eiip qu6e gia. M\le dieh eua Chi~n ll1qc nay nhAm eung eiip hl10ng dfln hOll-t dQng va th~e ti~n eho cae nl10e thimh vien d~ hoan thi~n vi\!c xay d~g ehinh sach cham soc sue kh6e t6ng th~, d~ dll-t dl1(!C s~

eiip tai ehinh y

W

d~y du, b~n vilng va hieu qua, nhAm tll-O dl1qe sl! ti~p e~n cang bAng d~n cae djeh V\l y t~ v<1i ehii t hic,1ng dam bao.

Chi~n 1l1(!C nay lien k~t ehilt ehe v<1i cae viin d~ phat tri~n he th6ng va mlilllg 1l1<1i y t~ rQng hdn. Cd ciiu ehuc nang eua WHO trong Hnh vt!e tru ehinh y

W

dl1qc

sa

^d\lfig

d~ giai quy~t cae viin d~ eung eiip tru ehinh eho y ~ va nhUng thaeh thuc trong cae m\le Mu phat tri~n va y ~ qu6c t~. Chi~n ll1qc nay phan anh nhUng phat hi~n m<1i va nhUng tl1viin tren cd

SO

cae kinh nghiem qu6e t~, khu vt!e va rieng tUng qu6e gia, nhUng bAng chUng co dl1c,1c, nhUng hQi thao khu v~e va giua hai khu vt!e, va nhUng tl1viin v~ tru ehinh eho y t~.

Chi~nll1c,1c nay bao gam "Cae viin d~ va thaeh thue", "Cae m\le tieu ehinh saeh" va

"Cae himh di)ng" cua eac Qu6c gia thanh vien cua WHO trong cae li'nh v~c sau:

• Tang Cl10ng d§.u tuvaehi tieucangehay~;

• D>;It dl1(1e s~ph6 CaP toan dan va cUng e5 mll-ng lu<1i an sinh xii. hi)i;

• Phat tri~n hinh thuc chi tra trl1oe, bao gam ea bao hi~m y ~ xii. hi)i;

• H6 trq qua trinhphattri~n,yt~ qu5e til va qu5cgia;

• H6trqqua trinh phattri~n,y~qu&:t~vaqu5cgia;

• Ctillge5 khungkh6phaplyvacaccan thieP chuc nang;

• Nang cao eang tac xay d~g va th~e thi ehinh saeh tai ehinh eha y t~ dl!a vao chUng euva theo doi va danh gia.

1 Phi6n hQp Hi)i {lOng diAu hanh loin thu 115 VaG ngay 24 lhfing 1 dii tMng qua nghj quYAt EBl15.R13 v~ cAp v6n y d ~n Vllng, ph6 caP t.oitn dAn va 000 hi~m y ~ d hOi. Chu d! m\y duO!: dua VaG ChU:dng trinh nghi all cUa Phi~n h9p to8n lh6 T6 chlk y LA tbti giOi. IAn thu 58 tif" hinh thang 5 nAm 2005.

CHit,..

"'"

T .... CHiNH

'"

""'"

''''''' .... -

, -- ^{.. ,-,} .. -

^~

5

""'" _'''''

,.- _n'

_d<

qu6<gI •

.

^~­

ray Tholil

-- ^{ri_ ,-,}

6

Thanh t1!U cua cac m\lC tieu va chi~n hi<!C chinh sach chinh doi hoi cac qu&c gia thanh vien, cUng vo; van phong Wng hanh dinh WHO, cac tJ1!. s6 khu Vl,ic, cac tJ1!. s6 qu6c gia thl,ic hien cac hanh d(ing C\l th~ h(1p tac chij.t che vo; d6ng nhiem qu6c gia va qu6c t~. Viec thl,ic thi chi~n hi<!C TCYT se hli tr(1 cac di cach d.p v6n 6 cac qu6c gia thanh vien theo nhilng trQng tam sau:

• mitc thu nhij.p b~n vilng tronggiai do'!-n trung h,!-n va dai h,!-n;

• ngu6n tru chinh 6n

dinh

cua cac chliong trinh y t~ ^liu tien;

• giam chi phi trl,ic ti~p tltti~n;

• lo>!-i bb cac rao cin

tru

chinh trong ti~p ci).n dich V\I;

• cong bilng trong phiin ph6i va ti~p cij.n dich V\I; va tinh hieu suilt va hieu qua trong phiin b6 ngu6n v6n va sli d\lllg cac dich V\I y t~, vo; chilt lliQng chilp nhij.n dli(1C;

Cac bliaC sau day dli(1C d~ xuilt nhilm dlia chi~n ^lliQc nay vao cac hoan canh lcinh t~ xii h(ii cua tling nuac:

sli d\lllg chi~n lu(1c nhli miit khung cO bin d~ phat tri~n va hoan thien cac chinh sach va chi~n lli(1c qu6c gia v~ tru chlnh cho y t~ giai do'Pl 2006-2010, m(it cach phuhQP·

K~t h(1p chi~n IU(1c nay vao cac k~ ho,!-ch phat tri~n lcinh t~ xii hQi ngiin va trung h"m, 6 cilp qu6c gia va duai qu&cgia.

HQp tac VO; cac c6 dong va d6i tac phat tri~n cilp qu&c gia va lien qu6c gia d~ d~ ra va thl,ic hien cac hanh d(ing chi~n IU(1c cung ciip tru chinh cho y t~.

Hy vQng rilng chi~n lli(1c nay se ~o di~u lcien thuij.n l(1i cho d6i tho>!-i chinh sach v~ cung cilp tili chinh cho y t~ d 6 ciip khu Vl,ic va qu6c gia. Chi~n lli(1c nay se hliang d~n cho viec tr(1 giup kj thuij.t cua WHO va h(1p tac vo; cac qu6c gia thilnh vien trong linh Vl,ic TCYT va t'1-0 nen sl,i hieP Il,ic vo; cac n6 Il,ic h(1p tac khac cua WHO d~ nang cao sitc khoe nhan dan.

""'" _'''''

,.- _n'

_d<

qu6<gI •

.

^~­

ray Tholil

-- ^{ri_ ,-,}

6

Thanh t1!U cua cac m\lC tieu va chi~n hi<!C chinh sach chinh doi hoi cac qu&c gia thanh vien, cUng vo; van phong Wng hanh dinh WHO, cac tJ1!. s6 khu Vl,ic, cac tJ1!. s6 qu6c gia thl,ic hien cac hanh d(ing C\l th~ h(1p tac chij.t che vo; d6ng nhiem qu6c gia va qu6c t~. Viec thl,ic thi chi~n hi<!C TCYT se hli tr(1 cac di cach d.p v6n 6 cac qu6c gia thanh vien theo nhilng trQng tam sau:

• mitc thu nhij.p b~n vilng tronggiai do'!-n trung h,!-n va dai h,!-n;

• ngu6n tru chinh 6n

dinh

cua cac chliong trinh y t~ ^liu tien;

• giam chi phi trl,ic ti~p tltti~n;

• lo>!-i bb cac rao cin

tru

chinh trong ti~p ci).n dich V\I;

• cong bilng trong phiin ph6i va ti~p cij.n dich V\I; va tinh hieu suilt va hieu qua trong phiin b6 ngu6n v6n va sli d\lllg cac dich V\I y t~, vo; chilt lliQng chilp nhij.n dli(1C;

Cac bliaC sau day dli(1C d~ xuilt nhilm dlia chi~n ^lliQc nay vao cac hoan canh lcinh t~ xii h(ii cua tling nuac:

sli d\lllg chi~n lu(1c nhli miit khung cO bin d~ phat tri~n va hoan thien cac chinh sach va chi~n lli(1c qu6c gia v~ tru chlnh cho y t~ giai do'Pl 2006-2010, m(it cach phuhQP·

K~t h(1p chi~n IU(1c nay vao cac k~ ho,!-ch phat tri~n lcinh t~ xii hQi ngiin va trung h"m, 6 cilp qu6c gia va duai qu&cgia.

HQp tac VO; cac c6 dong va d6i tac phat tri~n cilp qu&c gia va lien qu6c gia d~ d~ ra va thl,ic hien cac hanh d(ing chi~n IU(1c cung ciip tru chinh cho y t~.

Hy vQng rilng chi~n lli(1c nay se ~o di~u lcien thuij.n l(1i cho d6i tho>!-i chinh sach v~ cung cilp tili chinh cho y t~ d 6 ciip khu Vl,ic va qu6c gia. Chi~n lli(1c nay se hliang d~n cho viec tr(1 giup kj thuij.t cua WHO va h(1p tac vo; cac qu6c gia thilnh vien trong linh Vl,ic TCYT va t'1-0 nen sl,i hieP Il,ic vo; cac n6 Il,ic h(1p tac khac cua WHO d~ nang cao sitc khoe nhan dan.

::. ?

BOICANH

, " , " " , t

Vi~c cung cap tiU chinh cho y te lau diU va ben V11ug dugc coi la yeu to thiet yeu de d",t du(!c cac m\lC tieu sdc khoe quan trQng cua ngltiti dan. Viec cung c:1p tai chinh cho y

W

hieu qua se giup chinh phu huy dong, phiin be. va stl d\lflg cac nguan tiU chinh nay mQt cach diiy du, thich h<;!p , cong bling va hieu qua. Cac chinh sach cung c~p tai chinh y t~ cong bling va vi ngltiti ngheo se thuc dily vi~c t08.n dan ti~p Can tm cac djch V1,l y

W

ch thi~t nh~t. ChUng cung dong gop trong viec bao ve xii hoi va cling cb m",ng luai an sinh xii hOi trong moi truilng kinh t~ xii hOi thay de.i nhanh.

Trong bbi canh chung nhu vaY, viec cung c:1p tiU chinh cho y t~ se dong gop vao qua trinh phlit tri~n kinh t~ va xii hOi noi chung.

Djch V1,l cMm soc sdc khoe dang ngay cang dlit do h(m

a

ca cac nuac dii phlit bi~n cUng nhu dang phlit tri~n. Viec stl d\lflg th8.i qua cac dich ^V1,l y t~ ky thuat cao la mQt trong sa cac y~u

t6

chu d",o cua viec gia tang chi phi cMm sOC y t~ khu V1/.c Chau a va Th8.i Blnh DUdng. Viec ap d\lflg rQng roo phi dich V1,l va quan Iy kern cac dich V1,l va nguan Il,!c la cac y~u

t6

chinh lam tang gia

a

^cac nuOc dang phlit tri~n.

SI,! thi~u van cong dii dlin d~n sl,! tang thu phi, thtic d~y vi~c thu phi stl d\lflg cac djch V\l y t~ congo T",i m(>t sa nuac va mot sa neri, phi dich V\l du(!c Stl d\lflg nhu m(>t cong C\l chinh sach d~ cling ca vai tro cua sdc m'i'nb thi truilng trong linh V1/.C y t~.

Mot sa bien phap cm cach ng8.nh y t~ h6 trc;1 vai tro khu V1/.c tu nhiin trong vi~c c:1p van va cung c~p cac dich V\l y

W,

bao gam tu nhan hoa cac cd sa kham chua benh congo ThOng qua chu dong ttl ben cung c~p, cac dich V\l va san ph~m y

W

^nhu ti~u phfru, cac dich V\l ch~n doan ky thuat cao va cac dugc ph~m dii du(!c cung c~p rong roo vai gia thanh toan bo hOacm(>t phAn chocac benh nhan. Chua trj cac benh m",n tinh va cac benh khong truy~n nhi~m la mai quan tam chung cua WHO

a

^{ca khu}

V1/.c DOng NamA cUng nhu Tay Th8.i Binh DUdng. Nhiing thOi ky di8u trj diU va nhiing bi~n chdng phdc ~p dan d~n gia thilnh di8u trj cao. Nhiing gia th8.nh nay la milt ganh niilng cho cac b~nh nhan va cho khu V1/.C y t~.

"""

"'"

T"'Oftj

'"

-~ q'*lIIa

"'.'"

'",... --

..

^,~,

-

7

::. ?

BOICANH

, " , " " , t

Vi~c cung cap tiU chinh cho y te lau diU va ben V11ug dugc coi la yeu to thiet yeu de d",t du(!c cac m\lC tieu sdc khoe quan trQng cua ngltiti dan. Viec cung c:1p tai chinh cho y

W

hieu qua se giup chinh phu huy dong, phiin be. va stl d\lflg cac nguan tiU chinh nay mQt cach diiy du, thich h<;!p , cong bling va hieu qua. Cac chinh sach cung c~p tai chinh y t~ cong bling va vi ngltiti ngheo se thuc dily vi~c t08.n dan ti~p Can tm cac djch V1,l y

W

ch thi~t nh~t. ChUng cung dong gop trong viec bao ve xii hoi va cling cb m",ng luai an sinh xii hOi trong moi truilng kinh t~ xii hOi thay de.i nhanh.

Trong bbi canh chung nhu vaY, viec cung c:1p tiU chinh cho y t~ se dong gop vao qua trinh phlit tri~n kinh t~ va xii hOi noi chung.

Djch V1,l cMm soc sdc khoe dang ngay cang dlit do h(m

a

ca cac nuac dii phlit bi~n cUng nhu dang phlit tri~n. Viec stl d\lflg th8.i qua cac dich ^V1,l y t~ ky thuat cao la mQt trong sa cac y~u

t6

chu d",o cua viec gia tang chi phi cMm sOC y t~ khu V1/.c Chau a va Th8.i Blnh DUdng. Viec ap d\lflg rQng roo phi dich V1,l va quan Iy kern cac dich V1,l va nguan Il,!c la cac y~u

t6

chinh lam tang gia

a

^cac nuOc dang phlit tri~n.

SI,! thi~u van cong dii dlin d~n sl,! tang thu phi, thtic d~y vi~c thu phi stl d\lflg cac djch V\l y t~ congo T",i m(>t sa nuac va mot sa neri, phi dich V\l du(!c Stl d\lflg nhu m(>t cong C\l chinh sach d~ cling ca vai tro cua sdc m'i'nb thi truilng trong linh V1/.C y t~.

Mot sa bien phap cm cach ng8.nh y t~ h6 trc;1 vai tro khu V1/.c tu nhiin trong vi~c c:1p van va cung c~p cac dich V\l y

W,

bao gam tu nhan hoa cac cd sa kham chua benh congo ThOng qua chu dong ttl ben cung c~p, cac dich V\l va san ph~m y

W

^nhu ti~u phfru, cac dich V\l ch~n doan ky thuat cao va cac dugc ph~m dii du(!c cung c~p rong roo vai gia thanh toan bo hOacm(>t phAn chocac benh nhan. Chua trj cac benh m",n tinh va cac benh khong truy~n nhi~m la mai quan tam chung cua WHO

a

^{ca khu}

V1/.c DOng NamA cUng nhu Tay Th8.i Binh DUdng. Nhiing thOi ky di8u trj diU va nhiing bi~n chdng phdc ~p dan d~n gia thilnh di8u trj cao. Nhiing gia th8.nh nay la milt ganh niilng cho cac b~nh nhan va cho khu V1/.C y t~.

"""

"'"

T"'Oftj

'"

-~ q'*lIIa

"'.'"

'",... --

..

^,~,

-

7

~'"

U""

,o-

n,

... ^'"

-

^{ll\lThiI ~.~}

^..

-- ri_

"_A

8

Cae m10e va vUng dao Th8.i Binh Duoog chi mQt ph.ln dang k~ ngan saeh eua hQ d~

di~u trj lJ nuOe ngoru cae b~nh m~ tinh, di~u nay khang dUc;le bi~n hQ thba dang, xet v~ mijt I¢ ieh sue khoe. Chi tieu y

Ii

trong tudng lai co th~ giam dang k~ thOng qua cae bi~n phap phimg ngtca va khuy~n khieh _hi~u qua.

Ti I~ ngufm tai ehinh tu (ngoai eang I~p) trong t6ng chi phi eMm soc sUe khoe eua khu Vlje Chilu

A -

Th8.i Binh Duong dli tAng dang k~ trong hai thiip kj qua, ehU y~u qua cae chi tra trve ti~p ttl ti~n till eua _b~nh nhan. _{R~t nhi~u} nghien el1u dli chi ra rAng chi tra ttl ti~n till khang pMi la each eang bAng va hi~u su~t d~ huy dQng cae ngu6n h,re eho cae dieh V\I y _{t~. Nhi~u} s6 lieu eho thily rhg cae gia dinh thu nhap thilp chi ti I~ Ian han trong thu nhiip eua hQ eho y

Ii

so vc1i cae hQ gia dinh thu nh~p eao. Th~rn chi cae phi dieh V\I co gia ea khiem tbn nhilt co th~ ddn d~n nhUng chi phi kh6ng 16 n~u tan s6

sit

dl,lIlg dieh V\I tudng db; eao (2). MUe chi tieu y t~ ttl ti~n till eua cae hQ gia dinh dUQe eang nh~n la mQt trong nhUng nguyen nhiin ehinh eua doi ngheo. NgttCli dan co thu _{nh~p th~p} thuilng phai e6 sUe dung mQi ngu6n tai ehlnh, k~

ca

ban cae tuli~u san xu~t eua minh, d~ chi tra eho nhUng dieh V\I sUe khoe clp thi~t Mn. Song ph.ln Ian ngttCli dan khang du kha nang tra cae chi phi ngay cang tang. SUe khoe kern lam eaug nhi~u ngttCli dan, nhUng ngttCli khang du sue tra _ti~n eho cae chi phi y t~, roi vao e8.nh doi nghilo.

Co s\J khae bi~t Ian trong tinh trQ.ng sUe khoe va each tim ki~m cae dieh V\I y t~ giila ngttCli ngheo va ngttCli giau, giila gic1i nnh, eang nhu giila eu dan th8.nh thi va nang thOn. NhUng ngttili ngheo co tinh trQ.ng sUe khoe kern hoo va hQ bi phil- thui)e nhi~u han vao ngu6n v6n eang eho y t~. VOe nnh eho th~y n~u tAng 1% trong e~p v6n eang eho y t~ se giam tll~

tit

vong trong ngttCli nghilo g~p hai l.ln so vOi nhUng ngttCli khang ngheo (3).

S\J quan tam ngay cang gia tAng trong _vi~e danh gia cae k~ hOl;leh TCYT khae nhau dl1a vao cae th8.nh qua sUe kh6e, 811ti~p eiin eua ngttili dan, 811 eang bAng trong e~p v6n va s\J ph6 e~p cae dieh VII-. Bao eao Y

Ii

Th~ Gioi nam 2000 -Cae H~ th6ng y t~:

T1!.ng euilng Hieu su~t dua ra mot khung ehtle nllng eho M th6ng tru ehlnh y t~.

Phiim hop thu 115 eua Ban _di~u hanh va HQi d6ng Y

Ii

Th~ Gic1i tM 58 dli thao lu~n va tan th8.nh nghi quy~t v~ dp v6n y t~ b~n vilitg, ph6 e~p toau dan va bao hi~m y

Ii

xli hQi (4). KMng nghi ngil gi nila, rnQth~ th6ngyt~ rna cae ea nhan ph8.i tra ti~n till eua minh mili khi dau

bm

se gay ra s1110 ngl;li v~ tinh sl1 eang bAng. No se dan _{d~n vi~e} lo,p bO nhUng ngttili ngheo nh~t eua xii hQi khoi di~n sit dl,lIlg dieh

V\I y

Ii,

h~ eh~ s\J ti~p e~n chi d~ danh eho nhUng ngttili co khs. nllng tra phi. NgttQe lIP, mQt h~ th6ng y t~ duc;lC clp v6n ehu y~u ttl cae ngu6n eang, bao g6m ngu6n td thu~ va bao hi~rn y t~ xli hQi, se eung e~p S\J ti~p e~n eang bAng va eh~t IUQng nhUng dieh V\I y t~ cO ban eho Mt es. mQi ngttCli.

2 Chi ti6u Uuim ho.t c!lIqC.ae djnh khi. tillu 4,()oI, h04e cao bon tit thu nhtp hi~ qu.i. tht,tc chi chI d~ tAn t4i cUa ~ gia dlnh.

3 Clii each khu V1,1C y ui va Sue khbe sinh .a.n.1'rang Web tOm tAt cia WHO, 2004.

4 Cae nghi quy6 tEBl15.R13 vi WHA58.33.

J

~'"

U""

,o-

n,

... ^'"

-

^{ll\lThiI ~.~}

^..

-- ri_

"_A

8

Cae m10e va vUng dao Th8.i Binh Duoog chi mQt ph.ln dang k~ ngan saeh eua hQ d~

di~u trj lJ nuOe ngoru cae b~nh m~ tinh, di~u nay khang dUc;le bi~n hQ thba dang, xet v~ mijt I¢ ieh sue khoe. Chi tieu y

Ii

trong tudng lai co th~ giam dang k~ thOng qua cae bi~n phap phimg ngtca va khuy~n khieh _hi~u qua.

Ti I~ ngufm tai ehinh tu (ngoai eang I~p) trong t6ng chi phi eMm soc sUe khoe eua khu Vlje Chilu

A -

Th8.i Binh Duong dli tAng dang k~ trong hai thiip kj qua, ehU y~u qua cae chi tra trve ti~p ttl ti~n till eua _b~nh nhan. _{R~t nhi~u} nghien el1u dli chi ra rAng chi tra ttl ti~n till khang pMi la each eang bAng va hi~u su~t d~ huy dQng cae ngu6n h,re eho cae dieh V\I y _{t~. Nhi~u} s6 lieu eho thily rhg cae gia dinh thu nhap thilp chi ti I~ Ian han trong thu nhiip eua hQ eho y

Ii

so vc1i cae hQ gia dinh thu nh~p eao. Th~rn chi cae phi dieh V\I co gia ea khiem tbn nhilt co th~ ddn d~n nhUng chi phi kh6ng 16 n~u tan s6

sit

dl,lIlg dieh V\I tudng db; eao (2). MUe chi tieu y t~ ttl ti~n till eua cae hQ gia dinh dUQe eang nh~n la mQt trong nhUng nguyen nhiin ehinh eua doi ngheo. NgttCli dan co thu _{nh~p th~p} thuilng phai e6 sUe dung mQi ngu6n tai ehlnh, k~

ca

ban cae tuli~u san xu~t eua minh, d~ chi tra eho nhUng dieh V\I sUe khoe clp thi~t Mn. Song ph.ln Ian ngttCli dan khang du kha nang tra cae chi phi ngay cang tang. SUe khoe kern lam eaug nhi~u ngttCli dan, nhUng ngttCli khang du sue tra _ti~n eho cae chi phi y t~, roi vao e8.nh doi nghilo.

Co s\J khae bi~t Ian trong tinh trQ.ng sUe khoe va each tim ki~m cae dieh V\I y t~ giila ngttCli ngheo va ngttCli giau, giila gic1i nnh, eang nhu giila eu dan th8.nh thi va nang thOn. NhUng ngttili ngheo co tinh trQ.ng sUe khoe kern hoo va hQ bi phil- thui)e nhi~u han vao ngu6n v6n eang eho y t~. VOe nnh eho th~y n~u tAng 1% trong e~p v6n eang eho y t~ se giam tll~

tit

vong trong ngttCli nghilo g~p hai l.ln so vOi nhUng ngttCli khang ngheo (3).

S\J quan tam ngay cang gia tAng trong _vi~e danh gia cae k~ hOl;leh TCYT khae nhau dl1a vao cae th8.nh qua sUe kh6e, 811ti~p eiin eua ngttili dan, 811 eang bAng trong e~p v6n va s\J ph6 e~p cae dieh VII-. Bao eao Y

Ii

Th~ Gioi nam 2000 -Cae H~ th6ng y t~:

T1!.ng euilng Hieu su~t dua ra mot khung ehtle nllng eho M th6ng tru ehlnh y t~.

Phiim hop thu 115 eua Ban _di~u hanh va HQi d6ng Y

Ii

Th~ Gic1i tM 58 dli thao lu~n va tan th8.nh nghi quy~t v~ dp v6n y t~ b~n vilitg, ph6 e~p toau dan va bao hi~m y

Ii

xli hQi (4). KMng nghi ngil gi nila, rnQth~ th6ngyt~ rna cae ea nhan ph8.i tra ti~n till eua minh mili khi dau

bm

se gay ra s1110 ngl;li v~ tinh sl1 eang bAng. No se dan _{d~n vi~e} lo,p bO nhUng ngttili ngheo nh~t eua xii hQi khoi di~n sit dl,lIlg dieh

V\I y

Ii,

h~ eh~ s\J ti~p e~n chi d~ danh eho nhUng ngttili co khs. nllng tra phi. NgttQe lIP, mQt h~ th6ng y t~ duc;lC clp v6n ehu y~u ttl cae ngu6n eang, bao g6m ngu6n td thu~ va bao hi~rn y t~ xli hQi, se eung e~p S\J ti~p e~n eang bAng va eh~t IUQng nhUng dieh V\I y t~ cO ban eho Mt es. mQi ngttCli.

2 Chi ti6u Uuim ho.t c!lIqC.ae djnh khi. tillu 4,()oI, h04e cao bon tit thu nhtp hi~ qu.i. tht,tc chi chI d~ tAn t4i cUa ~ gia dlnh.

3 Clii each khu V1,1C y ui va Sue khbe sinh .a.n.1'rang Web tOm tAt cia WHO, 2004.

4 Cae nghi quy6 tEBl15.R13 vi WHA58.33.

J

Theo do, nhUng rill ro sac khoe va cac ngui\n quy cGng duQC cling chia se d~ hOl).t dQng nhu mQt mlP'g luoi an toan cho mQi thanh vien, tranh du<;lC nhu d.u ph,ij tra ti~n ngay khi sa dll-ng dich V\I-hoij.c khi dau 8m. Cac cach tai chinh tren cd sa tra truOc se tach bi"t S11 chi tra vOi S11

sa

d\l-fig, giam ganh nij.ng till chinh qua mac, va giarn em phi y t~ noi chung. Bang duoi day mG ta nhUng viin dha thach thac chinh trong nhUng hoan canh kinh t~ xa hQi khac nhau vm cac mae dQ chi tra ti~n till khac nhau trong tang chi tieu y t~.

Bang duoi day rnG ta nhUng viin d~ va thach thac chinh trong nhUng hoan canh kinh t~ xii hQi khac nhau vOi cac mac dQ chi tra ti~n till khac nhau trong tang chi tieuyt~.

Bang 1. Nhungv3.n d@vathachthlietrongtaichlnh y t~ 6 nhung hoiln canh kinh t~ xci hQi khac nhau

- -- ^...

...

...

-

• NguOn vOn cOngo k4 ca. cae

"guo" b~n ngoai, nhln chung sin co df: tung cap cae dleh

V"

ml>t each (Ong bAng.

• Thu h,p khac bi~t gitla nguOI glau va nguoi "gheo.

• Cae dieh "'IJ YOi IUQng dam bao. noi chung co th~

ti~p c~n dUQc

• MOt 56 kh6 khln tOn t~i dOi vol dAn 'lung nOng thOn

• Phd c.P toan din muc dQ cao d,t duQC thOng qua nguOn thu~. bAo hifm V tl xi hQI va

• cae co ch~ tra trude khac.

• Can c6 sl! dleu phOi va de dlnh myc tifu SIS dl,lng nguO"

II!<

• Cae nguOn h!' duQC

su

^dl,lng

hi~u qua han khi cae can thj~p y t~ eel nha.n va c~ng dOng thl~t y~u dllQc xcic dlnh

• Thu. h~c m~ng IOOi <in sinh do hQI tra trude noi chung cung cAp du 51,1 bao vt tti ehlnh cho mQi nguai.

• SI.! cOng bAng chi d,t duqc mQt phin d61 vol cae dlch v~ eh9n k,lc.

• SII khac bl,t tOn t~1 giOa cac nhOm da.n ClI

h*d.cvungdiaJV.

• Muc d() ti~p c~n tal chlnh va djch v~ trung blnh.

• Dan nOng thOn va nguai ngheo thuang bi

lo~i ra.

• Ph6 ~p lOan dAn muc

dQ thAp d~n trung blnh.

• Baa hl~rn y t~ xi hQI nol chung c6 dUQc d61 vol khu vllc chlnh quy.

• NguOn thu~ y~u dOl vol

ca

khu v'!c chfnh quy lin khOng chfnh quy.

• M¢t s6 can thi~p y t~

thie:t V~u dUQc dp vOn cOngo

• Hau h~t phan vOn c6n l<\Ii dUQc chi cho dUQc ph!m va dich VI,! cua

b~nhvi~n.

• SI! bao vt tal chlnh co giaih<\ln.

• Bio hifm V te chi c6 duQC cho dAn ell thanh thi.

• Clic kV khOng cOng bAng.

• SI! khac bitt IOn t6n t,1 ghia c~iIc nh6m dan eu khacnhau.

• Mtic dlu tll vao suc

kh6e thap.

• TOn t,1 khac bitt Ian trong khi nang tie:p c~n

va chAt 11IQng dich v~

• Tie:p c~n tal chlnh va djch v~ rAt h~n che: d61 vol nguCJI ngheo.

• SI,I ph6 c~p r't th.tp.

• ThuCJng thl~u co s6 h, tAng dich VI:!.

• Cac co ch~ tri. trllOc va bao hhim y te xi hQi kern phat trl~n.

• Cac nguOn Il!c dllQc chi chu V~u cho y te: ca nhan va hQat dQng cua btnh vitn.

• Klch d.u cao

tv

phla cung ung dich vI,!

• Sf.! quan Iv kern cae nguOn It,lcc6 dUQc.

• Thi~U m.ng luai an sinh xi hQi va ... n ehe h~c khOng

co

^SII baa vt tii chfnh dOl vai da s6 mQi

"guai.

• s~ ngheo khd phd bl~n cao do nhting chi tlfu y t~ qua IOn.

- "'"

,.- _{.. '"}

_~

,,,,,,"

--

,~-

--

~­

Nom;"

9

Theo do, nhUng rill ro sac khoe va cac ngui\n quy cGng duQC cling chia se d~ hOl).t dQng nhu mQt mlP'g luoi an toan cho mQi thanh vien, tranh du<;lC nhu d.u ph,ij tra ti~n ngay khi sa dll-ng dich V\I-hoij.c khi dau 8m. Cac cach tai chinh tren cd sa tra truOc se tach bi"t S11 chi tra vOi S11

sa

d\l-fig, giam ganh nij.ng till chinh qua mac, va giarn em phi y t~ noi chung. Bang duoi day mG ta nhUng viin dha thach thac chinh trong nhUng hoan canh kinh t~ xa hQi khac nhau vm cac mae dQ chi tra ti~n till khac nhau trong tang chi tieu y t~.

Bang duoi day rnG ta nhUng viin d~ va thach thac chinh trong nhUng hoan canh kinh t~ xii hQi khac nhau vOi cac mac dQ chi tra ti~n till khac nhau trong tang chi tieuyt~.

Bang 1. Nhungv3.n d@vathachthlietrongtaichlnh y t~ 6 nhung hoiln canh kinh t~ xci hQi khac nhau

- -- ^...

...

...

-

• NguOn vOn cOngo k4 ca. cae

"guo" b~n ngoai, nhln chung sin co df: tung cap cae dleh

V"

ml>t each (Ong bAng.

• Thu h,p khac bi~t gitla nguOI glau va nguoi "gheo.

• Cae dieh "'IJ YOi IUQng dam bao. noi chung co th~

ti~p c~n dUQc

• MOt 56 kh6 khln tOn t~i dOi vol dAn 'lung nOng thOn

• Phd c.P toan din muc dQ cao d,t duQC thOng qua nguOn thu~. bAo hifm V tl xi hQI va

• cae co ch~ tra trude khac.

• Can c6 sl! dleu phOi va de dlnh myc tifu SIS dl,lng nguO"

II!<

• Cae nguOn h!' duQC

su

^dl,lng

hi~u qua han khi cae can thj~p y t~ eel nha.n va c~ng dOng thl~t y~u dllQc xcic dlnh

• Thu. h~c m~ng IOOi <in sinh do hQI tra trude noi chung cung cAp du 51,1 bao vt tti ehlnh cho mQi nguai.

• SI.! cOng bAng chi d,t duqc mQt phin d61 vol cae dlch v~ eh9n k,lc.

• SII khac bl,t tOn t~1 giOa cac nhOm da.n ClI

h*d.cvungdiaJV.

• Muc d() ti~p c~n tal chlnh va djch v~ trung blnh.

• Dan nOng thOn va nguai ngheo thuang bi

lo~i ra.

• Ph6 ~p lOan dAn muc

dQ thAp d~n trung blnh.

• Baa hl~rn y t~ xi hQI nol chung c6 dUQc d61 vol khu vllc chlnh quy.

• NguOn thu~ y~u dOl vol

ca

khu v'!c chfnh quy lin khOng chfnh quy.

• M¢t s6 can thi~p y t~

thie:t V~u dUQc dp vOn cOngo

• Hau h~t phan vOn c6n l<\Ii dUQc chi cho dUQc ph!m va dich VI,! cua

b~nhvi~n.

• SI! bao vt tal chlnh co giaih<\ln.

• Bio hifm V te chi c6 duQC cho dAn ell thanh thi.

• Clic kV khOng cOng bAng.

• SI! khac bitt IOn t6n t,1 ghia c~iIc nh6m dan eu khacnhau.

• Mtic dlu tll vao suc

kh6e thap.

• TOn t,1 khac bitt Ian trong khi nang tie:p c~n

va chAt 11IQng dich v~

• Tie:p c~n tal chlnh va djch v~ rAt h~n che: d61 vol nguCJI ngheo.

• SI,I ph6 c~p r't th.tp.

• ThuCJng thl~u co s6 h, tAng dich VI:!.

• Cac co ch~ tri. trllOc va bao hhim y te xi hQi kern phat trl~n.

• Cac nguOn Il!c dllQc chi chu V~u cho y te: ca nhan va hQat dQng cua btnh vitn.

• Klch d.u cao

tv

phla cung ung dich vI,!

• Sf.! quan Iv kern cae nguOn It,lcc6 dUQc.

• Thi~U m.ng luai an sinh xi hQi va ... n ehe h~c khOng

co

^SII baa vt tii chfnh dOl vai da s6 mQi

"guai.

• s~ ngheo khd phd bl~n cao do nhting chi tlfu y t~ qua IOn.

- "'"

,.- _{.. '"}

_~

,,,,,,"

--

,~-

--

~­

Nom;"

9

"''' "'"

l .... oWI

'"

""' --

-~

..

lly 'WI

-- ^-..IN:'

10

VAn phOng WHO khu vl!e Tay Thai Binh DU<lng (WPRO) va DOng N am

A

^(SEARO)

dii co sang ki~n xay dl!ng mtit ehi~n lUQe giai quy~t cae v§n d~ TCYT neng eua vUng. Chi~n lu<!C nay dl1-t trQng tam vao cae can thi~p eh,;m lQe vai tae dting ti~m nAng d~n stie khoe ngUiIi dan. Cae thaeh thtie, cae nguyen nhan ehinh va hi).u qua ehu y~u dUQe xay dl!ng tren cae sa li~u quae gia, khu Vl!e va toan d.u duc;!e minh eht1ng bAng tu li~u toaD dien. Chi~n luqe nay nhAm hii trQ ehinh saeh TCYT neng ttcng quae gia va ero thien nhUng tranh lui).n d~ giro quy~t nhil'ng v~n d~ nay milt each hieu qua.

Hinh 1: Khung chi~n luqc cho tili chfnh y t~

Cae thach thue chung

• oau tuvaoy t~ thap

• Chi tra tu nhan (t~1 ch6) 16n.

• Tiep c~n h~n ehe cae dieh Vl.l Y

It

• PhO c~p baa hi~m h~n ehe:.

• Thi~u m~ng ludi an toan xa hQi.

• HI~u suat sti dl!"g nguO" II!(

thAp.

Cae nguy@n "h2n chfnh

• Hi~u bi~t kern v~ HCF.

• Thlf:u cam ket chinh trl.

• Minh chung, s6 Ii~u va thOng tin con h~n ehe.

• SI! mAu thu.ln giua Iqi

'e"

^{va nhu}

du.

• Kha nang cap vOn (Ong yeu. PhOi hQp giua cae khu vile con Y'u

• Thieu rnQt chfnh sach toan di~n

• Chua t~p trung day du ghia cae dOi taco

M~C TIEU CHiNH SACH CHiNH

Cae ha,u qua chinh

• Thleu vOn eho cae chuang trinh yt'.

• H~t!ngcdsOvtekem.

• TraluongcacbQytethap.

• Clam sut y duccua can bOy tEo

• lam giam sut tinh tr~ng suc khoe.

• lam rQng hon 51! bat blnh dAng.

lam tang th~m dol ngheo.

• Ganh n~ng xa hOi Ion.

• Glam tang truong klnh tEo

"Ho trQ cAp von y t~ ben vung va day du, va ung hQ ca.c chinh sach c&p vOn chAm soc sue khoe cOng ba.ng va hi4;u qua trong cac quoc gia thanh vi~n d~ coduQc nhung thanh qua suc khoe t6t hon."

Cae chi~n ItlQe HCF ehfnh Cae ehi~n luqe sue khoe Cae chi~n luqe ehue nang va phat tri~n

• Tang cUClng dau tuchoy t~ • Tang qui mO chtJong trlnh lOan

•

^{H6 tn;, 51,1 phat trl~n thUClng}

•

^O~t dut;K phO c~p toan dan cau v~ CMH, MOG, PRSP, SOH ^xuy~n d6i voi:

• ^{Cung c6 m~ng} lu6i an toan Xii • lOi1li trudoi ngheo do suc khoe

•

^{Huy d~ng nguOn h!c}

hQi • Tang cuang hQp tac dla phuong • ^T~p trung ehla se rui ro

• Xay dl,lng cae so dO tra tru6c va va totmcau • Phan bO nguOn h!c

chia se rul ro • ^{thl!C hi~n cac thoa thu~n qu6c th\:lc hi~n} cac phuong phap chi

•

Cung c6 bao hl~m y tE xi hQI tE nhuTRIPSvaGATS tra nha cung

cap

^moi

• ^{Th\:le hi~n} cae cai each khu vl!c y tt! va

cap

^v6n

• ^xay d\:lng nang Il!c, dao t{l.O

Cae chi'n luqe danh gia

•

Phan tlch cac y!u t6 thc\nh cOng chu yt!u: xu huong lich SU, van h6a, chinh tri, kinh tE, v6n Xii hQi va cac yEu t6 thu~n IQi b~n ngoai khat

• O~t cac mvc ti~u va cacchi s6 tiEn dQ do dUQC: t61 da cac thanh qua suc khoe, giam SI! bat blnh dAng

•

^xay d\:lng chlnh skh dl,la tr~n minh chung: trQ giup dy d\:lng cac minh chung cap qu6c gia

•

H6 trc;1Tai khoan Y t~ qu6cgia (NHA)

•

^{H6 trQ nghi~n cUu v~ Phan tleh Hi~u} qua Cia thilnh (CEA)

• TillO t~p quan sud~ng minh chung d~ tranh lu~n chlnh sach

• Thea doi tlEn dQth\:lc hi~n va danh gia mQi ho~t dQng chi!n IUQc

"''' "'"

l .... oWI

'"

""' --

-~

..

lly 'WI

-- ^-..IN:'

10

VAn phOng WHO khu vl!e Tay Thai Binh DU<lng (WPRO) va DOng N am

A

^(SEARO)

dii co sang ki~n xay dl!ng mtit ehi~n lUQe giai quy~t cae v§n d~ TCYT neng eua vUng. Chi~n lu<!C nay dl1-t trQng tam vao cae can thi~p eh,;m lQe vai tae dting ti~m nAng d~n stie khoe ngUiIi dan. Cae thaeh thtie, cae nguyen nhan ehinh va hi).u qua ehu y~u dUQe xay dl!ng tren cae sa li~u quae gia, khu Vl!e va toan d.u duc;!e minh eht1ng bAng tu li~u toaD dien. Chi~n luqe nay nhAm hii trQ ehinh saeh TCYT neng ttcng quae gia va ero thien nhUng tranh lui).n d~ giro quy~t nhil'ng v~n d~ nay milt each hieu qua.

Hinh 1: Khung chi~n luqc cho tili chfnh y t~

Cae thach thue chung

• oau tuvaoy t~ thap

• Chi tra tu nhan (t~1 ch6) 16n.

• Tiep c~n h~n ehe cae dieh Vl.l Y

It

• PhO c~p baa hi~m h~n ehe:.

• Thi~u m~ng ludi an toan xa hQi.

• HI~u suat sti dl!"g nguO" II!(

thAp.

Cae nguy@n "h2n chfnh

• Hi~u bi~t kern v~ HCF.

• Thlf:u cam ket chinh trl.

• Minh chung, s6 Ii~u va thOng tin con h~n ehe.

• SI! mAu thu.ln giua Iqi

'e"

^{va nhu}

du.

• Kha nang cap vOn (Ong yeu. PhOi hQp giua cae khu vile con Y'u

• Thieu rnQt chfnh sach toan di~n

• Chua t~p trung day du ghia cae dOi taco

M~C TIEU CHiNH SACH CHiNH

Cae ha,u qua chinh

• Thleu vOn eho cae chuang trinh yt'.

• H~t!ngcdsOvtekem.

• TraluongcacbQytethap.

• Clam sut y duccua can bOy tEo

• lam giam sut tinh tr~ng suc khoe.

• lam rQng hon 51! bat blnh dAng.

lam tang th~m dol ngheo.

• Ganh n~ng xa hOi Ion.

• Glam tang truong klnh tEo

"Ho trQ cAp von y t~ ben vung va day du, va ung hQ ca.c chinh sach c&p vOn chAm soc sue khoe cOng ba.ng va hi4;u qua trong cac quoc gia thanh vi~n d~ coduQc nhung thanh qua suc khoe t6t hon."

Cae chi~n ItlQe HCF ehfnh Cae ehi~n luqe sue khoe Cae chi~n luqe ehue nang va phat tri~n

• Tang cUClng dau tuchoy t~ • Tang qui mO chtJong trlnh lOan

•

^{H6 tn;, 51,1 phat trl~n thUClng}

•

^O~t dut;K phO c~p toan dan cau v~ CMH, MOG, PRSP, SOH ^xuy~n d6i voi:

• ^{Cung c6 m~ng} lu6i an toan Xii • lOi1li trudoi ngheo do suc khoe

•

^{Huy d~ng nguOn h!c}

hQi • Tang cuang hQp tac dla phuong • ^T~p trung ehla se rui ro

• Xay dl,lng cae so dO tra tru6c va va totmcau • Phan bO nguOn h!c

chia se rul ro • ^{thl!C hi~n cac thoa thu~n qu6c th\:lc hi~n} cac phuong phap chi

•

Cung c6 bao hl~m y tE xi hQI tE nhuTRIPSvaGATS tra nha cung

cap

^moi

• ^{Th\:le hi~n} cae cai each khu vl!c y tt! va

cap

^v6n

• ^xay d\:lng nang Il!c, dao t{l.O

Cae chi'n luqe danh gia

•

Phan tlch cac y!u t6 thc\nh cOng chu yt!u: xu huong lich SU, van h6a, chinh tri, kinh tE, v6n Xii hQi va cac yEu t6 thu~n IQi b~n ngoai khat

• O~t cac mvc ti~u va cacchi s6 tiEn dQ do dUQC: t61 da cac thanh qua suc khoe, giam SI! bat blnh dAng

•

^xay d\:lng chlnh skh dl,la tr~n minh chung: trQ giup dy d\:lng cac minh chung cap qu6c gia

•

H6 trc;1Tai khoan Y t~ qu6cgia (NHA)

•

^{H6 trQ nghi~n cUu v~ Phan tleh Hi~u} qua Cia thilnh (CEA)

• TillO t~p quan sud~ng minh chung d~ tranh lu~n chlnh sach

• Thea doi tlEn dQth\:lc hi~n va danh gia mQi ho~t dQng chi!n IUQc